โทรศัพท์มือถือ📱

“ ภัยร้ายหรือเพื่อนคู่ใจคนสูงวัย ”

ในยุค ค.ศ 2025 ซึ่งเป็นอยู่ ณ ปัจจุบันนี้ หากสังเกตุโดยทั่วๆไปเเล้ว พบว่ากลุ่มผู้สูงอายุ หรือ คนที่มีอายุ60ปีขึ้นไป เห็นได้ชัดเลยว่ามาแรงสุดขีด เป็นกลุ่มลูกค้าคนสำคัญในโลกออนไลน์ จากสถิติการใช้อินเทอร์เน็ตปี 2024 ที่ผ่านมา มียอดผู้ใช้เน็ตในกลุ่มผู้สูงวัยเพิ่มขึ้นรวดเร็วอย่างน่าใจหาย

ยุคดิจิทัลปัจจุบันที่แทบทุกคนทุกวัยต้องมีโทรศัพท์มือถือพกติดตัวไว้ตลอดเวลา รวมทั้ง “ผู้สูงอายุ” ที่ใช้โทรศัพท์มือถือไว้สำหรับติดต่อครอบครัว รับข้อมูลข่าวสาร และความบันเทิงรูปแบบต่าง ๆ หากในความจริงแล้วการให้ผู้สูงอายุมีโทรศัพท์มือถือติดตัวไว้ เป็นผลดีหรือผลเสียต่อตัวพวกเขากันแน่

ศูนย์วิจัย Krungthai COMPASS ของธนาคารกรุงไทย เปิดเผยผลวิเคราะห์เชิงลึกด้านเศรษฐกิจ และ Digital Profile ของคนไทยในปี 2024 ดังนี้ ปัจจุบันไทยมีผู้ใช้งานอินเทอร์เน็ต 63.2 ล้านคน หรือคิดเป็น 88 % ของประชากรทั้งหมด มีผู้ใช้งานโซเชียลมีเดีย 49.1 ล้านคน หรือคิดเป็น 68.3% ของประชากรทั้งหมด โดยชาว Gen Y เป็นกลุ่มที่มีการใช้งานอินเทอร์เน็ตและโซเชียลมีเดียสูงสุด ขณะที่ชาว Baby Boomer (กลุ่มผู้สูงวัย ที่มีอายุระหว่าง 54-72 ปี) เป็นกลุ่มที่มีจำนวนผู้ใช้งานเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ และจะกลายเป็นหนึ่งในผู้ใช้โซเชียลมีเดียกลุ่มหลักที่สำคัญต่อตลาด E-Commerce

เมื่อมองถึงข้อดีของการให้ผู้สูงอายุมีโทรศัพท์ติดตัวไว้ พบว่ามีหลายประการเช่น ช่วยให้ผู้สูงอายุสามารถติดต่อกับสมาชิกในครอบครัว เพื่อนฝูง หรือเจ้าหน้าที่ด้านการดูแลได้อย่างรวดเร็วและสะดวกสบายขึ้น ช่วยในการติดต่อสื่อสารร่วมกับผู้อื่น ช่วยลดความรู้สึกโดดเดี่ยวและเพิ่มความมั่นใจในการใช้ชีวิตประจำวัน เปิดโอกาสให้ผู้สูงอายุได้ติดต่อสื่อสาร หรือมีปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่นอย่างสม่ำเสมอ ที่สำคัญ ผู้สูงอายุยังมีช่องทางขอความช่วยเหลือที่มีประสิทธิภาพเพิ่มขึ้น สามารถใช้โทรศัพท์ในการโทรหาสถานบริการฉุกเฉินเมื่อเกิดเหตุการณ์ไม่คาดคิด เช่น อุบัติเหตุหรืออาการป่วย ซึ่งช่วยให้การตอบสนองเป็นไปได้อย่างทันท่วงที

ผู้สูงอายุมีสังคมและสนุกกับเพื่อนฝูงได้ง่ายขึ้นโทรศัพท์ช่วยให้ผู้สูงอายุสามารถรักษาความสัมพันธ์กับเพื่อนฝูงและครอบครัวได้ง่ายขึ้น แม้จะไม่สามารถพบปะกันได้บ่อย ๆ การใช้แอปพลิเคชันการส่งข้อความและการโทรวิดีโอหากัน ช่วยให้พวกเขาสามารถพูดคุยและเห็นหน้ากันได้เสมือนจริง รู้สึกเชื่อมโยงกับสังคม ไม่รู้สึกเหงาหรือถูกแยกออกจากชีวิตทางสังคมอีกต่อไปอำนวยความสะดวกได้ง่ายกว่าที่เคย ปัจจุบันโทรศัพท์รุ่นใหม่หรือสมาร์ทโฟนมีฟังก์ชันการใช้งานที่หลากหลาย อำนวยความสะดวกให้กับชีวิตประจำวันของผู้สูงอายุ เช่น การตั้งเตือนความจำสำหรับการรับประทานยา การตั้งนาฬิกาปลุก หรือการใช้แผนที่ในการเดินทาง ช่วยให้การดำเนินชีวิตในแต่ละวันมีความง่ายและสะดวกมากขึ้น การสั่งอาหารออนไลน์หรือการนัดหมายแพทย์ ช่วยลดภาระการเดินทางและการจัดการในชีวิตประจำวันได้อย่างมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

ส่วนข้อเสียของการให้ผู้สูงอายุมีโทรศัพท์ติดตัวไว้ อันดับแรกที่เป็นข่าวบ่อยๆ คือ มีโอกาสที่จะถูกมิจฉาชีพหลอกลวงถ้าเราก็คอลเซ็นเตอร์ที่ชอบโทรหาคนเเก่วัยเกษียณได้ง่ายดาย   ข้อเสียหรือข้อพึงระมัดระวังที่อาจทำให้เสี่ยงต่อการตกเป็นเหยื่อของการถูกหลอกลวงทางโทรศัพท์หรือทางออนไลน์ได้ง่ายขึ้น มิจฉาชีพมีกลวิธีที่หลากหลายเพื่อขโมยข้อมูลส่วนตัวหรือเงินทองจากผู้สูงอายุ เมื่อผู้สูงอายุไม่มีความรู้หรือความเข้าใจเกี่ยวกับภัยคุกคามทางดิจิทัล ทำให้เสี่ยงต่อการตกเป็นเหยื่อได้ง่ายมีโอกาสหลงเชื่อข้อมูลผิดๆ
โทรศัพท์และอินเทอร์เน็ตทำให้ผู้สูงอายุสามารถเข้าถึงข้อมูลจำนวนมาก ซึ่งบางครั้งอาจเป็นข้อมูลที่ไม่ถูกต้อง บิดเบือน หรือไม่เป็นความจริง มักทำให้ผู้สูงอายุหลงเชื่อหรือมีความเข้าใจที่ผิดเกี่ยวกับเรื่องต่าง ๆ ส่งผลกระทบต่อการตัดสินใจหรือพฤติกรรมของผู้สูงอายุได้
มีโอกาสที่ถูกทำร้ายจิตใจได้

การได้รับข้อความหรือการโทรที่ไม่เหมาะสมจากผู้อื่น โดยเฉพาะการอ่านคอมเมนต์บนสื่อออนไลน์ต่าง ๆ หากไม่ได้รับการคัดกรองที่ดี อาจทำให้เครียดหรือทำร้ายจิตใจได้ หากไม่สามารถจัดการกับความเครียดจากการรับข้อมูลได้อย่างเหมาะสมอาจส่งผลกระทบต่อสุขภาพจิตของพวกเขาได้ ครอบครัวจึงต้องคอยดูแลเอาใจใส่ ไม่ปล่อยปละละเลย
โทรศัพท์มือถือมีทั้งข้อดีและข้อเสีย เพื่อป้องกันผู้สูงอายุจากภัยร้ายทางสื่อออนไลน์หรือข้อมูลผิด ๆ ครอบครัวที่ให้ผู้สูงอายุพกโทรศัพท์ไว้เล่นคลายเหงาควรทราบถึงข้อแนะนำ

จำกัดเวลาการใช้โทรศัพท์มือถือ ให้เหมาะสม ไม่ควรปล่อยให้ใช้โทรศัพท์มือถือติดต่อกันนาน ๆ เพราะมีผลต่อสุขภาพสายตา กล้ามเนื้อ และสมองจนทำให้มีสมาธิสั้นได้หลีกเลี่ยงการใช้โทรศัพท์มือถือในที่มืด แสงสีฟ้าจากหน้าจอโทรศัพท์มือถือ  จะรบกวนการนอนหลับ ควรควบคุมไม่ให้ใช้โทรศัพท์มือถือก่อนนอน จะช่วยให้ท่านนอนหลับได้ง่ายขึ้น

….

การลบแอปพลิเคชันและบัญชีธนาคารออกจากโทรศัพท์มือถือของผู้สูงอายุ เพื่อป้องกันมิจฉาชีพหลอก ป้องกันการโอนด่วน โอนไวในทุกกรณีนางคอรีเยาะ วัย 68 จากอ.ยะรัง จ.ปัตตานี บอกว่า ลูกสาวซื้อโทรศัพท์ไว้ให้ใช้ เพราะลูกไปทำงานนอกบ้านทุกวัน เธอจึงต้องอยู่บ้านคนเดียว การมีโทรศัพท์นอกจากเป็นเพื่อนคลายเหงาแล้ว ยังได้พูดคุยกับลูกตลอดเวลาเมื่อต้องการ ลูกก็เป็นห่วงน้อยลง หากเธอบอกว่าต้องเพิ่มความระวัดระวังเมื่อมีเบอร์โทรเข้า หรือมีข้อความแปลกๆ ส่งเข้ามา เธอจะไม่เปิดดูหรือรับสาย นอกจากเบอร์ของคนรู้จัก จนเมื่อลูกกลับมาบ้านจึงเปิดดู เป็นการป้องกันตัวเองจากการถูกมิจฉาชีพและผู้ไม่หวังดีหลอกให้เชื่อข้อมูลผิดๆ ได้อีกช่องทาง โทรศัพท์มือถือเป็นเครื่องมือที่มีประโยชน์เป็นอย่างมากต่อผู้สูงอายุ ทุกคนในครอบครัวควรหมั่นดูแลเอาใจใส่ ให้คำแนะนำการใช้งานอย่างใกล้ชิด รู้เท่าทันสื่อและเทคโนโลยีเพื่อให้ใช้อย่างมีสติ ปลอดภัย และมีความสุขมากที่สุด

 ตอริก สหสันติวรกุล / เลขา เกลี้ยงเกลา  รายงาน ภาพเประกอบข่าวเละเนื้อหา